Twee medewerkers in gesprek op een bank in een binnentuin

Vitaliteit: in een half uur het goede gesprek met je team

Gebruik de vitaliteitsbooster om snel inzicht te krijgen in de balans en verbeterkansen binnen je team.

Soms gaat je werk vanzelf, soms merk je dat de energie weglekt. Dat is niet vreemd: werkdruk, veranderingen en privéfactoren hebben allemaal invloed op je werkdag. De kunst is om daar tijdig het gesprek over te voeren. De vitaliteitsbooster helpt daarbij. In een paar minuten ontdek je samen waar je medewerker of team energie verliest en wat juist kracht geeft.

Eenvoudige zelfreflectie

De vitaliteitsbooster is een eenvoudig hulpmiddel waarmee medewerkers kunnen reflecteren op vier dimensies van vitaliteit:

  • fysieke vitaliteit
  • sociaal emotionele vitaliteit
  • mentale vitaliteit
  • zingeving

‘De vitaliteitsbooster geeft vooral aanknopingspunten,’ vertelt een adviseur van Vitaal Rijk. ‘Het helpt medewerkers en leidinggevenden om samen te verkennen: wat gaat goed, waar is ruimte om te versterken of te verbeteren?’ Zo voer je geen gesprek over cijfers of targets, maar over wat mensen nodig hebben om goed te blijven functioneren.

Structureel op de agenda: de cyclus van vitaliteit

Wie vitaliteit structureel op de agenda wil zetten, kan werken met de cyclus van vitaliteit: een praktisch stappenplan dat laat zien dat vitaliteit geen eenmalige actie is, maar een continu proces van aandacht, reflectie en verbetering.

De cyclus bestaat uit vier stappen:

  1. Bepaal urgentie: wat vraagt nu aandacht?
  2. Activeer en organiseer support: kies haalbare doelen en acties.
  3. Evalueer: wat werkte goed en wat gaf energie?
  4. Stel bij: borg resultaten en bepaal de volgende stappen.

Door elk kwartaal kort stil te staan bij de cyclus, groeit niet alleen het bewustzijn, maar ook de energie en het onderling vertrouwen.

In de praktijk

Zowel de vitaliteitsbooster als de cyclus van vitaliteit worden inmiddels bij verschillende rijksonderdelen structureel ingezet. Bij de Belastingdienst vullen medewerkers de vitaliteitsbooster elk kwartaal in. De uitkomsten dienen als vertrekpunt voor een open gesprek met leidinggevenden over thema’s als werkdruk, herstel of balans. Ook worden concrete vervolgacties afgesproken.

‘De vitaliteitsbooster levert waardevolle gesprekken op,’ zegt een leidinggevende bij de Belastingdienst. ‘Je hoort hoe anderen omgaan met werkdruk en leert van elkaars aanpak. Zo ontstaat een open en lerende cultuur.’

De teams koppelen de inzichten aan het Medewerkersonderzoek (MO). Zo ontstaat één integrale aanpak: de booster maakt zichtbaar waar het beter kan, het MO laat zien hoe medewerkers dat ervaren. Het resultaat? Meer focus, onderling begrip en zicht op concrete verbeterpunten.

Aan de slag

Als leidinggevende kun je vitaliteit eenvoudig op de agenda zetten met de vitaliteitsbooster, individueel of in teamverband. In een half uur heb je een goed gesprek over energie, balans en werkplezier. Medewerkers kunnen de uitkomsten ook voor zichzelf gebruiken: als persoonlijke check-in of als vertrekpunt voor een gesprek met hun leidinggevende of team.

De vitaliteitsbooster is beschikbaar op het platform Vitaal Rijk op Rijksportaal: de plek voor vitaal werken binnen de Rijksoverheid. Na het invullen van de vitaliteitsbooster vind je daar per thema artikelen, tips, webinars en video’s om direct mee verder te gaan.

Handig hulpmiddel: op Vitaal Rijk vind je ook de praatplaat ‘De cyclus van vitaliteit’ met handvatten om het gesprek over vitaliteit te voeren binnen je team of organisatie(onderdeel).

Checklist teamgesprek voor leidinggevenden (minimaal 20 minuten)

  • Vraag je team om vooraf de vitaliteitsbooster in te vullen.
  • Laat iedereen één inzicht delen (2 minuten per persoon).
  • Kies samen één of twee thema’s die prioriteit hebben (5 minuten).
  • Bedenk per thema twee haalbare acties (8 minuten).
  • Plan een kort terugblikmoment over drie maanden (5 minuten).

Tip: Combineer dit gesprek met het bespreken van de resultaten van het Medewerkersonderzoek of een regulier teamoverleg.

Checklist die je medewerkers kunt meegeven

  • Vul de vitaliteitsbooster in.
  • Gebruik de uitkomsten als persoonlijke check-in: waar gaat het goed en waar ligt ruimte voor verbetering?
  • Wil je met de inzichten aan de slag? Plan dan een kort overleg en bespreek ze met je leidinggevende om samen te kijken wat helpt om je energie en werkplezier te versterken.
  • Als je het te spannend vindt om meteen met je leidinggevende in gesprek te gaan, kun je ook eerst sparren en oefenen met de bedrijfsmaatschappelijk werker.