De Rijksoverheid leren kennen, jezelf persoonlijk ontwikkelen en je netwerk uitbreiden. Daar kregen de afgelopen 2 jaar 30 starters uit 5 verschillende rijksorganisaties de kans voor tijdens de pilot van het programma voor Carrièrestarters. Het doel is om starters te behouden binnen de rijksoverheid en daarvoor is het nodig om in deze specifieke doelgroep te investeren in hun ontwikkeling. Daarnaast werken starters allemaal in verschillende organisaties, zitten ze in dezelfde loopbaanfase en leren zo van elkaar. Maar wat levert zo’n programma in de praktijk op? Een gesprek met een deelnemer en een coördinator over hun ervaring met de pilot.
Een bredere blik op het Rijk
Pieter-Jelle Nijdam (senior beleidsmedewerker Infrastructuur en Waterstaat (IenW) nam afgelopen anderhalf jaar deel aan het Programma voor Carrièrestarters. Pieter-Jelle werd door zijn manager geattendeerd op de pilot: ‘Mijn doel was vooral om ervaringen met andere disciplines op verschillende ministeries uit te wisselen. Hier stond ik voor open. Ik wilde als nieuwkomer een breder beeld krijgen van de Rijksoverheid.‘
‘Dat is precies een belangrijk doel van het programma’, zegt Anneke Lindhout (Manager HR Beleid bij IenW) en één van de coördinatoren van de pilot. Zij vertelt waarom ze als IenW deelnamen aan het programma: ‘Zo’n 3 jaar geleden ontstond het idee om meer te doen met het onboarden van nieuwe IenW medewerkers. Er was behoefte aan een goed inwerkprogramma dat een totaalbeeld geeft van wat de Rijksoverheid te bieden heeft. Via O&P Rijk hoorden we over deze pilot en hebben ons dan ook gelijk hiervoor aangemeld.’
Het Programma voor Carrièrestarters is opgebouwd uit 3 delen, legt Anneke uit: ‘Algemene kennis van de Rijksoverheid, netwerken en een stukje persoonlijke ontwikkeling. De toegevoegde waarde zit hem vooral in het uitwisselen van kennis met verschillende rijksonderdelen. Wat doet die Rijksoverheid nu allemaal? Dienst Justitiële Inrichting (DJI) doet weer heel iets anders dan Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA). Zo krijgen deelnemers een breder en completer beeld van wat de Rijksoverheid allemaal doet.’
Anneke: ‘‘Wat je wil is dat een nieuwe generatie breder gaat kijken en kennis heeft van meer dan alleen de eigen organisatie’
Anneke Lindhout
Maatschappelijke drijfveer
Die brede blik was voor Pieter-Jelle ook een belangrijke reden mee te doen aan het programma. Wat hem vooral aantrok in de Rijksoverheid, is de maatschappelijke impact van het werk. Hij werkte voor zijn functie bij IenW bij een adviesbureau en werkte op opdrachtbasis soms voor het Rijk. ‘Wat mij aanspreekt aan de Rijksoverheid zijn de talloze mogelijkheden. Veel dingen spelen in onze maatschappij en het Rijk heeft hier een belangrijk rol in. De kans om daar een bijdrage aan te leveren vond ik interessant. Ik werk zelf als senior beleidsmedewerker aan het verbeteren van de bereikbaarheid in Nederland..‘
Pieter-Jelle had geen echte voorstelling van het programma voordat hij startte: ‘Mijn doel was om van de Rijksoverheid als geheel een beter beeld te krijgen. Erg interessant hoe het werkt in andere onderdelen. We werken allemaal voor de Rijksoverheid en zijn rijksambtenaar, maar we doen allemaal totaal iets anders.’
Anneke: ‘Deskundige rijksambtenaren is wat we nodig hebben op de korte en lange termijn. Het Programma voor Carrièrestarters draagt hieraan bij.’
Pieter-Jelle Nijdam
Uitwisselen met gelijkgestemden
Wat hem verder aansprak is de uitwisseling met gelijkgestemden in andere rollen bij verschillende ministeries: ‘Veel mensen vanuit andere ministeries met totaal andere rollen namen deel aan het programma. Mijn werk is heel anders dan wat een casemanager doet bij DJI bijvoorbeeld. Ik houd mij vooral bezig met de theorie en zij dealen met de praktijk. Dat brengt 2 werelden samen.’
‘Alle deelnemers zijn gelijkgestemden’, vervolgt hij. ‘Je hoort hoe iemand van een ander ministerie met problematiek binnen de eigen organisatie omgaat. Dit geeft een goede kijk op hun achtergrond en hoe je op verschillende manieren tegen problemen binnen een organisatie kan aankijken. Op het gebied van sociale veiligheid, vakmanschap en management.’
Ondanks veel lof voor het programma, geeft Pieter-Jelle ook een kritische noot: ‘Wat ik miste in het programma waren vooral de harde skills. Bijvoorbeeld: hoe schrijf ik een beleidsnota? Dit heb ik ook teruggegeven aan de coördinatoren van het programma tijdens de evaluatie. Zou mooi zijn als dit bij een eventueel vervolg wordt meegenomen. Snap aan de andere kant ook dat daar niet de focus ligt, dat zit veel meer op de interactie en de uitwisselingen van ervaringen tussen de deelnemers.’
Pieter-Jelle: ‘Wat ik miste in het programma waren vooral de harde skills’
Toekomst van het programma
De feedback van Pieter-Jelle is volgens Anneke waardevol: ‘We kijken naar wat we in een eventueel vervolg anders of aanvullend kunnen doen. Op dit moment is het nog niet duidelijk of de pilot volgend jaar een vervolg krijgt. Wat mij betreft is het vooral belangrijk om starters aan het begin van hun carrière goed op weg te helpen. Deskundige rijksambtenaren is wat we nodig hebben op de korte en lange termijn. Neem starters mee in de wereld van het Rijk. Een nieuwe medewerker is nog niet gewend om bij de overheid te werken en moet processen en besluitvorming nog eigen maken.
Daarnaast pleit Anneke voor een meer praktijkgerichtere aanpak: ‘Voeg excursies toe aan het programma: je gaat bij een deelnemer langs en ziet zo hoe iemand echt te werk gaat. Ook Pieter-Jelle kan zich hierin vinden: ‘Een echt kijkje in de keuken bij een totaal andere organisatie lijkt mij heel leuk en interessant. Dan krijg je echt een goed beeld van wat iemand in het dagelijks leven doet.’ Anneke knikt: ‘Juist dat soort praktijkervaring helpt om de Rijksoverheid als geheel beter te leren kennen.’
Anneke sluit af: ‘Ik zou een warm pleidooi willen houden voor een vorm van een carrièrestartprogramma voor de hele Rijksoverheid. Een programma dat starters meeneemt in de kansen van de Rijksoverheid en laat zien wat het allemaal te bieden heeft.’